Liever niet voor een consult naar het ziekenhuis? Voor deelnemers die een coloscopie nodig hebben na deelname aan het bevolkingsonderzoek darmkanker is dat nu een optie. In de digitale intaketool neemt een verpleegkundige, gespeeld door een actrice, de deelnemer stap voor stap mee in de voorbereiding op het darmonderzoek.
De tool vervangt in het Erasmus MC het eerste consult bij een verpleegkundige in het ziekenhuis. Tijdens dat consult krijgt de deelnemer te horen wat hem of haar te wachten staat bij het darmonderzoek (een coloscopie) en hoe diegene zich erop moet voorbereiden. De deelnemer krijgt deze informatie nu via heldere instructievideo’s en een gebruiksvriendelijke vragenlijst gewoon thuis – als hij of zij dat wíl. Medische gegevens, zoals medicijngebruik en allergieën worden veilig vastgelegd, vertelt MDL arts Manon Spaander, die de digitale intake tool (DIT) bedacht en ontwikkelde in samenwerking met het animatiebedrijf Informed.
De tekst gaat verder onder het kader
Voor wie?
Deelnemers van het bevolkingsonderzoek darmkanker bij wie in de ontlastingtest bloed wordt gevonden, krijgen een brief thuis met een verwijzing naar een ziekenhuis dicht in de buurt en de kortste wachttijd. Als dat het Erasmus MC is, staat in die brief een zinnetje waarin wordt gemeld dat de voorbereiding op dat vervolgonderzoek ook thuis kan. De digitale intaketool is verkrijgbaar in Nederlands, Turks, Arabisch, Engels en Pools.
MDL-arts Priscilla van Riet implementeert de digitale intaketool in de dagelijkse praktijk van de MDL-afdeling en doet er samen met een promovendus aanvullend onderzoek naar. ‘Deze virtuele verpleegkundige geeft heldere instructies, helpt de deelnemer bij het invullen van vragen, bijvoorbeeld over medicijngebruik en allergieën. Ook vertelt zij hoe het na afloop van het onderzoek in zijn werk gaat met de uitslagen. Daarnaast zijn er informatieve animaties over de darmen en over de werking van de coloscopie.’
Triage
De digitale intake tool van het Erasmus MC is uitvoerig getest en goedgekeurd door Bevolkingsonderzoek Nederland, onderdeel van het RIVM. Ten eerste maakt de tool een triage. ‘Mensen vullen een vragenlijst in waarmee we het risico inschatten of de coloscopie complicaties zal geven. Een coloscopie geeft bijna nooit complicaties, maar het risico is niet nul.’
Als na invulling van de gegevens het risico laag wordt ingeschat, kunnen we mensen in principe inplannen’, legt Spaander uit. ‘Soms is het nodig om deelnemers een aanvullend telefonisch consult aan te bieden, of om hen uit te nodigen voor een spreekuur.’
Goed te begrijpen
Ten tweede geeft de tool voorlichting en instructies met eenvoudige teksten die voor iedereen te volgen zijn, ook voor laag geletterde mensen. Van Riet: ‘De geschreven teksten zijn op B1 taalniveau. Ze zijn goed te begrijpen, ook voor mensen die bijvoorbeeld alleen basisonderwijs hebben gevolgd. Ook mensen die niet goed om kunnen gaan met computers kunnen de tool gebruiken.’
Ten derde probeert de digitale intaketool deelnemers gerust te stellen. Spaander: ‘Mensen kunnen hevig schrikken als ze zo’n brief krijgen dat er bloed in hun ontlasting is gevonden. Maar bloed in de ontlasting betekent niet automatisch dat je kanker hebt. Bij ongeveer 5 procent van de mensen die een coloscopie ondergaan, vinden we darmkanker. Ook vinden we bij 30 procent van deze mensen vergevorderde poliepen, die we meteen tijdens de coloscopie kunnen verwijderen.’
Multiculturele stad
De tool is ontwikkeld in het Nederlands en recent vertaald naar het Engels, Arabisch, Turks en Pools. Daarmee is de tool beschikbaar in de talen die in deze regio het meest worden gesproken. Van Riet: ‘Onze deelnemers wonen in Rotterdam, een grote multiculturele stad met mensen uit alle windstreken. We zijn een inclusief ziekenhuis, vinden het belangrijk dat iedereen de informatie goed begrijpt.’
Uit eerder onderzoek van Spaander blijkt ook dat gebruik van de DIT zorgt voor kortere wachtlijsten en meer ruimte in de zorg. Binnen het bevolkingsonderzoek darmkanker heeft afgelopen jaar een pilot gedraaid. Nu is het moment gekomen om deze innovatie breed in de praktijk toe te passen, vertellen Spaander en Van Riet. ‘Met deze digitale intake brengen we de voorbereiding naar de patiënt, zonder concessies te doen aan kwaliteit. Dit is precies waar toekomstbestendige zorg om draait.’
Passende zorg
Het Erasmus MC biedt de zorg die aansluit bij de behoefte van de patiënt: zorg die de patiënt samen met de behandelaar kiest. En zorg die plaatsvindt op de juiste plek: in ons universitair medisch centrum, een ander ziekenhuis, thuis of waar dan ook. Zoals beschreven in Koers28, de strategie van het Erasmus MC.
