Vanaf juli werken ambulanceverpleegkundigen in de regio Zuidwest‑Nederland met een nieuwe trauma‑triage‑app, ontwikkeld door het UMC Utrecht. Deze app helpt hen om patiënten met ernstig traumaletsel direct naar het juiste ziekenhuis te brengen. Dat zorgt voor snellere zorg, precies op de plek waar die nodig is.
Ongeveer 37% van de traumapatiënten komt niet direct op de juiste plek terecht. Dat is niet vreemd; letsel op straat inschatten is complex. De ernst van lichamelijk letsel wordt uitgedrukt in een getal, de Injury Severity Score. Patiënten met een score boven de 15 worden beschouwd als ernstig gewond en moeten volgens de landelijke norm direct naar een level 1‑traumacentrum.
Maar waarom blijft het, ondanks zo’n beoordelingssysteem, dan toch lastig om patiënten direct op de juiste plek te krijgen? Dat kan bijvoorbeeld komen doordat het lichaam bij een ernstig ongeluk volschiet met adrenaline, waardoor iemand alerter lijkt en vitale functies tijdelijk stabiel blijven, legt traumachirurg en afdelingshoofd van het Netwerk Acute Zorg Zuidwest Nederland Dennis den Hartog uit.
‘Het beeld kan enorm vertekenen, want er kan sprake zijn van bloedverlies in de buik door een gescheurde lever’
Den Hartog: ‘Stel: iemand raakt betrokken bij een zwaar auto‑ongeluk. Door die adrenaline stapt diegene uit, praat helder en lijkt aanvankelijk weinig letsel te hebben. Dat beeld kan enorm vertekenen, want ondertussen kan er sprake zijn van bloedverlies in de buik door een gescheurde lever. Iets wat je door die adrenaline direct na een ongeval totaal niet ziet én niet verwacht.’
Spoed
In zulke situaties worden patiënten dan soms naar een level 2‑ of level 3‑ziekenhuis gebracht. Ondertriage, in de zorg‑volksmond. Want die patiënten moeten dan soms alsnog met spoed worden overgeplaatst naar het level 1-traumacentrum. ‘Daardoor kunnen we later met de behandeling starten. Met soms alle gevolgen van dien.’
Precies daar biedt de trauma‑triage app uitkomst. De app, ontwikkeld door collega’s van het UMC Utrecht, geeft op basis van ingevoerde gegevens snel een advies. Bij deze ingevoerde gegevens kun je denken aan de medische situatie van de patiënt tot kenmerken van het ongeval en de zorg die de ziekenhuizen kunnen bieden. Ook kijkt de app naar de reistijden naar omliggende ziekenhuizen.
Verlammingsverschijnselen
De app is meteen geïntegreerd in de nieuwe Acute Care Triage-app, die bestaat uit twee onderdelen: de stroke‑triage app, sinds 2024 in gebruik, en de nieuwe trauma‑triage app.
Neuroloog Bob Roozenbeek, één van de ontwikkelaars van de stroke‑triage app, ziet dagelijks hoeveel gerichte triage via een app oplevert: ‘Een beroerte is vaak herkenbaar aan verlammingsverschijnselen, een scheve mond of problemen met spreken. Zodra dat vermoeden er is, volgt meteen de vraag: waar kan deze patiënt het beste terecht?’ De stroke‑triage app geeft dat antwoord direct en onderbouwd.
‘Elke minuut vertraging betekent verlies van hersenweefsel en een kleinere kans op herstel’
Bob vervolgt: ‘Bij ongeveer 80% van de beroertes gaat het om een herseninfarct. Een deel van deze patiënten komt in aanmerking voor een trombectomie, waarbij het bloedstolsel via de lies wordt verwijderd. Voorheen gingen deze patiënten vaak eerst naar het dichtstbijzijnde ziekenhuis en volgde soms alsnog een overplaatsing.’
Dankzij de stroke‑triage app worden die patiënten in onze regio zo’n 40% vaker direct naar het juiste ziekenhuis gebracht. En bij een beroerte geldt: time is brain. Elke minuut vertraging betekent verlies van hersenweefsel en een kleinere kans op herstel. We hopen dat de Acute Care Triage-app in de toekomst ook uit te breiden voor patiënten met acute hartproblemen.’
Maatschappelijke waarde
De tijdwinst is niet alleen medisch van belang, maar werkt ook breder door in de samenleving, vinden Dennis en Bob. De app kan schade helpen voorkomen of beperken, waardoor patiënten sneller herstellen en eerder kunnen terugkeren naar hun dagelijks leven en werk. Ook kan het de noodzaak van een langdurige opname in een verpleeghuis verminderen, wat doorwerkt in de capaciteit, de werkdruk en uiteindelijk ook in de zorgkosten.
Alle ziekenhuizen, ambulancediensten binnen het Netwerk Acute Zorg Zuidwest Nederland en het Regionaal Overleg Acute Zorg hebben zich verbonden aan de Acute Care Triage-app. Het doel is om de app uiteindelijk landelijk in te voeren met structurele financiering. De invoering wordt onderzocht binnen het ACCESS‑consortium, waar ook het Erasmus MC aan deelneemt. Zo wordt het effect van de Acute Care Triage-app continu gemeten en gebruikt om zowel de app als de zorgketen verder te verbeteren.
Traumaheli Rotterdam – Foto: Jimmy van Drunen
