Lof der Geneeskunst

Onderwijsfellowship uitgereikt aan Hilco Theeuwes voor het Innovation Lab

Hoe kunnen (toekomstige) artsen bloed afnemen, hechten en opereren zo goed mogelijk oefenen voordat ze voor een patiënt staan? In het Innovation Lab werkt Dr. Hilco Theeuwes samen met klinisch technologen en studenten aan technische innovaties om medische vaardigheden realistisch en veilig te trainen. Tijdens Lof der Geneeskunst 2026 werd het onderwijsfellowship aan Theeuwes uitgereikt voor het Innovation Lab. 

Eline Bakker
Leestijd 5 min
Hilco Theeuwes

Artsen in spe moeten niet alleen veel theoretische kennis opdoen, maar ook een breed scala aan praktische handelingen aanleren. De overgang van oefenen in een veilige onderwijsomgeving naar handelen bij een echte patiënt kan groot zijn. ‘Studenten oefenen hechten heel veilig op de faculteit op een kunsthuidje en staan vervolgens ineens op de eerste hulp, waar ze een patiënt moeten hechten. Die overgang is vaak gewoon te groot’, vertelt Theeuwes. Daarom wil het Innovation Lab studenten en zorgprofessionals de mogelijkheid geven om vaardigheden veilig en realistisch te oefenen.

Onderwijs en technologie

‘Het Innovation Lab is een plek waar medisch onderwijs en technologie samenkomen’, vertelt Theeuwes. Het team ontwikkelt onder meer 3D-geprinte anatomische modellen, realistische oefenmodellen van siliconen en toepassingen van virtual en augmented reality. ‘Met een VR-bril kun je met meerdere mensen tegelijk naar bijvoorbeeld een hart kijken. Je kunt het uit elkaar halen, erin gaan zitten en het zien kloppen’, vertelt Theeuwes. Augmented reality voegt digitale beelden toe aan de echte omgeving. ‘Zo kun je een anatomisch model op de snijzaal boven een tafel projecteren. En met de nieuwste AR-brillen kan je een CT-scan over een lichaam heen leggen, zodat je er als het ware doorheen kijkt.’ 

Van vraag naar praktijk

Welke technologie er wordt gebruikt, hangt van de vraag af. De innovaties beginnen met een probleem in de praktijk. Een docent zoekt bijvoorbeeld een andere manier om ingewikkelde anatomie uit te leggen. Of een medisch specialist merkt dat bestaande oefenmogelijkheden niet goed aansluiten bij de praktijk. Het team onderzoekt dan eerst wat iemand precies moet leren en zoekt daar vervolgens een passende oplossing bij. ‘De techniek an sich staat niet centraal, maar kan soms een heel mooi hulpmiddel zijn’, zegt Theeuwes. ‘Ons lab geeft vervolgens niet alleen advies, maar helpt ook het idee uit te werken tot een eindproduct.’ 

Zo heeft het lab bijvoorbeeld een nagebouwde operatieomgeving gemaakt waarin studenten kunnen oefenen met hechten. Camera’s en biometrische apparatuur leggen vast hoe de studenten de handelingen uitvoeren en wat er tijdens het oefenen met hun stressniveau gebeurt. Zo kunnen ze in het lab zien welke leermethode het beste bij de studenten past en hoe persoonlijke feedback kan helpen. Voor het afnemen van bloed wil het team ook een omgeving creëren waarin studenten de handeling goed kunnen oefenen. 

Complexe handelingen

Voor complexere medische handelingen zijn weer andere oplossingen nodig. Zo klopte de afdeling vaatchirurgie bijvoorbeeld bij het lab aan met een ander probleem. Arts-assistenten moesten nieuwe technieken leren, maar de beschikbare simulaties sloten niet goed aan bij de praktijk. Samen met de afdeling heeft het lab gekeken naar wat de assistenten precies moesten leren. Daarna zoeken ze naar een oplossing die daarbij past. Het lab kan bijvoorbeeld zelf een oefenmodel maken of onderdelen 3D-printen en daar met augmented reality een digitale laag overheen leggen. ‘Dan hebben ze het idee dat ze een patiënt aan het opereren zijn’, legt Theeuwes uit. 

Convergence

Het Innovation Lab is onderdeel van Convergence for Health & Technology. Convergence is een samenwerkingsverband tussen de TU Delft, het Erasmus MC en de Erasmus Universiteit Rotterdam. Convergence integreert op unieke wijze technologische, medische en sociale wetenschappen om de grootste zorguitdagingen van de 21e eeuw aan te pakken – in Nederland én internationaal. 

Fellowship

Met het onderwijsfellowship wil Theeuwes het Innovation Lab verder ontwikkelen. Zo wil hij investeren in augmented-realitybrillen, waarmee studenten bijvoorbeeld organen, bloedvaten en zenuwen op hun werkelijke plek in het lichaam kunnen bekijken. Ook wil hij van het lab een plek maken waar studenten, docenten, clinici en technici elkaar makkelijk kunnen vinden en kennis, ervaringen en ideeën gemakkelijk met elkaar kunnen uitwisselen. ‘Ik hoop dat mensen straks makkelijk kunnen binnenlopen met een nieuwe onderwijsvraag of om nieuwe leermiddelen te oefenen.’ 

Daarnaast wil hij de aandacht terugbrengen naar het gesprek en de inhoud. Nieuwe technologie is interessant, maar het doel moet zijn om daadwerkelijk beter te leren. ‘Innovatie in onderwijs gaat niet om de nieuwste gadget, maar om de vraag of studenten er beter en veiliger door leren. De technologie ondersteunt, de mens staat centraal’, vat hij samen. 

Lees ook

Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van nieuws en verhalen uit het Erasmus MC en schrijf u in voor onze nieuwsbrief.